Naslov (srp)

Vokalski sistem od izvornog dijalekta do stranog jezika: fonetsko-fonološka analiza englesko-srpskog međujezika

Autor

Janevska, Marija, 1994-

Doprinosi

Jerotijević Tišma, Danica, 1985-
Paunović, Tatjana, 1964-
Marković, Maja, 1967-
Veljović Popović, Bojana, 1988-

Opis (srp)

Predmet doktorske disertacije jeste analiza vokalskih jedinica u englesko-srpskom međujeziku govornika čiji se maternji dijalekat razlikuje. Poseban fokus je naopservaciji monoftonga opšteameričkog varijeteta, odn. vokala /ɪ, i, ʊ, u, ɛ, æ, ʌ, ɑ, ɔ/ umeđujeziku ispitanika poreklom iz kosovsko-resavske, šumadijsko-vojvođanske ihercegovačko-krajiške dijalekatske zone. Tri grupe govornika čiji je govor analiziranformirane su na osnovu dijalekatskog porekla učesnika, dok su u pogledu ostalihvarijabli grupe homogene. Zadaci za prikupljanje korpusa podrazumevaju čitanje rečikoje ilustruju posmatrane vokale, a koje su umetnute u okvirne rečenice na srpskom iengleskom jeziku. Istraživanje se temelji na dominantnim teorijskim modelima ousvajanju fonoloških sistema, tj. Revidiranom modelu učenja govora (Flegi, Bon 2021)i Modelu perceptivne asimilacije – J2 (Best, Tajler 2007). Primarni cilj disertacijeje ispitivanje interferencije J1 dijalekta na usvajanje J2 vokalskih kategorija.Rezultati analize pokazali su da postoji međudijalekatska neujednačenost uprodukciji određenih maternjih glasova. Konkretno, kod govornika kosovsko-resavskogi šumadijsko-vojvođanskog dijalekta ta razlika tiče se otvorenijeg izgovora kratkihvokala /o/ i /u/ kod kosovsko-resavskih ispitanika, dok izgovor govornika iz kosovsko-resavske i hercegovačko-krajiške zone razlikuje otvorenost vokala /e/, /o/ i /uː/. Kada jereč o položaju J2 jedinica u vokalskom prostoru, veća varijabilnost primećuje seunutar svakog dijalekta nego između njih, što ukazuje na slab dijalekatski uticaj.Ispitanici uglavnom teže da uspostave kvalitativnu razliku između J2 i J1 kategorija,iako kvalitet J2 vokala nije sasvim adekvatan. Američki vokali /ʌ/, /ɛ/ i /i/ su kodvelikog broja govornika supstituisani srpskim vokalima /a/, /e/ i /iː/. Za ostale vokalemože se konstatovati da je došlo do formiranja kompozitnog kvaliteta, budući da suF1 i F2 vrednosti između tipičnih vrednosti za J1 i J2 vokale. Najčešći tipoviasimilacije jesu nekategorizovani–kategorizovani tip (engl. UC type), kombinacija dvanekategorizovana glasa (engl. UU type) i asimilacija dva J2 glasa u istu J1 kategoriju(engl. CG type). Neadekvatan vokalski kvalitet, kao i uočene supstitucije J2 vokalavokalima iz J1 pokazuju da u međujeziku naših govornika postoji uzajaman J1–J2 uticaj.

Opis (srp)

-

Opis (eng)

The present dissertation examined the production of vowel segments in English-SerbianInterlanguage. Nine General American monophthongs (/ɪ, i, ʊ, u, ɛ, æ, ʌ, ɑ, ɔ/) were producedby three groups of Serbian speakers differing in their dialectal background. More specifically,ten speakers of Kosovo-Resavian, Šumadija-Vojvodina and Herzegovina-Krajina dialect wererecorded reading a list of Serbian and English words that were pronounced in a carrier sentencestask. Vowel production was investigated in the light of relevant theoretical models – the RevisedSpeech Learning Model (SLM–r) (Flege, Bohn 2021) and the Perceptual Assimilation Modelof L2 Learning (PAM–L2) (Best, Tyler 2007). The aim of this research was to examine howdifferent L1 dialects affect L2 category acquisition.The results suggest that there are some between-group differences in the realization ofcertain L1 vowels. Namely, one of the said differences involves a more open realization of the/o/ and /u/ vowel in the speech of our Kosovo-Resavian subjects, compared to the speech of oursubjects originating from the Šumadija-Vojvodina area. Differences in vowel openness werealso observed between Kosovo-Resavian and Herzegovina-Krajina subjects for /e/, /o/ and /uː/,which were produced as more open by the first group of speakers. Greater variability in theproduction of L2 vowels was observed within the three groups, rather than between them, whichindicates a rather weak dialectal influence. The results also indicate that our subjects’ L2categories tend to be deflected away from their L1 vowels in order to maintain a necessarydifference between L1 and L2 sounds that exist in a common phonological space. However, theestablished L2 categories differ from the native speakers’ categories for those L2 sounds. Mostof our subjects perceived L2 vowels /ʌ/, /ɛ/ и /i/ as instances of their L1 categories, i.e. vowels/а/, /е/ и /iː/ and were pronounced as such. A composite L1–L2 category was formed for theremaining L2 vowels. The most common assimilation types were the uncategorized-categorizedtype (i.e. UC type), a combination of two uncategorized sounds (i.e. UU type) and theassimilation of two L2 phonemes to the same L1 phonological category but with a perceiveddifference in goodness-of-fit (i.e. CG type). The said divergences from L2 phonetic norms andthe observed substitutions of L2 vowels with L1 sounds suggest that there is a mutual L1–L2influence.

Jezik

srpski

Datum

2025

Licenca

Ovo delo je licencirano pod uslovima licence
Creative Commons CC BY-NC-ND 3.0 AT - Creative Commons Autorstvo - Nekomercijalno - Bez prerada 3.0 Austria License.

http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/at/legalcode