Title (srp)

Унапрјеђење ефективности процеса производње у прерађивачкој индустрији засновано на методама вишекритеријумске анализе и метахеуристике

Author

Gojković, Ranka, 1990-

Contributor

Tadić, Danijela, 1967-
Aleksić, Aleksandar, 1983-
Misita, Mirjana, 1969-
Mačužić, Ivan, 1971-

Description (srp)

Problem procjene i rangiranja grešaka koje mogu dovesti do Lean gubitakaimaju presudan uticaj na efektivnost i pouzdanost proizvodnog kao i ostalihposlovnih procesa preduzeća. U ovoj doktorskoj disertaciji su razvijena dva novafazi višekriterijumska modela optimizacije zasnovan na Analizi mogućih grešaka iefekata grešaka (prema eng. Failure Mode and Effect Analysis - FMEA), odnosno FMEAokviru za rangiranje grešaka na nivou svakog Lean gubitka.Na samom početku izvršena je identifikacija i grafički prikaz grešakakorišćenjem Išikava dijagrama. Ocjena identifikovanih grešaka vrši se u odnosuna tri faktora rizika (RF) definisana u FMEA metodi. Nedostaci FMEA metode, kojesu sugerisani od strane drugih autora, su prevaziđeni kombinacijom ove metode sapravilima fazi logike i metodama višekriterijumskog odlučivanja (prema eng. MultiCriteria Decision Making - MCDM).U prvom modelu relativna važnost RF i njihove vrijednosti opisani suunaprijed definisanim lingvističkim iskazima koji su modelirani sa trapezoidnimintuitivnim fazi brojevima (prema eng. Trapezoidal intuitionistic fuzzy numbers -TrIFN). Za određivanje vektora težine RF koristi se Analitički hijerarhijskiproces proširen sa TrIFN (prema eng. Fuzzy Analytic Hierarchy Process with TrIFN - IFAHP). Rang identifikovanih grešaka daje se upotrebom predložene metodeVišekriterijumskog kompromisnog rangiranja proširene sa TrIFN (prema eng. VIKORwith TrIFN - IF-VIKOR). Na kraju, urađena je analiza osjetljivosti koja pokazujestabilnost predloženog pristupa.U drugom modelu, procjena i rangiranje grešaka koji dovode do Lean gubitakadaju se korišćenjem fazi MCDM metoda proširenih sa intervalnim intuitivnimfazi brojevima (prema eng. Interval valued intuitionistic fuzzy numbers - IVIFN). Relativnavažnost RF i njihove vrijednosti opisani su unaprijed definisanim lingvističkimiskazima koji su modelirani sa IVIFN. Modifikovana fazi logika sa pravilima zaIVIFN koristi se za određivanje nivoa rizika proizvodnog procesa.U drugom dijelu disertacije, predložen je hibridni model odlučivanja zaocjenu i izbor metoda/tehnika kvaliteta čija primjena dovodi do unaprjeđenjaefektivnosti i pouzdanosti proizvodnih procesa u malim i srednjim preduzećima(MSP) prerađivačke industrije. Ovaj model kombinuje FMEA sa trougaoniintuitivni fazi brojevima (prema eng. Triangular intuitionistic fuzzy numbers – TIFN).Sve postojeće neizvjesnosti, relativna važnost RF, njihove vrijednosti,primjenljivost metoda kvaliteta, kao i troškovi primjene opisani su unaprijeddefinisanim jezičkim iskazima koji su modelirani TIFN. Izbor metoda kvalitetanaveden je kao KP problem, odnosno problem rastegljivog ranca koji se razlaže napotprobleme sa određenim brojem elemenata rješenja. Rješenje ovog problemapronalazi se korišćenjem genetskog algoritma (prema eng. Genetic algorithm - GA)(Gojković et al., 2021).Model je verifikovan kroz studiju slučaja sa podacima iz stvarnog života kojipotiču od značajnog broja organizacija iz jednog regiona, čime je pokazan potencijal iprimjenljivost razvijenih modela. Pokazano je da su predloženi modeli izuzetnopogodan kao alati za donošenje odluka za poboljšanje efektivnosti i pouzdanostiproizvodnog procesa u MSP prerađivačke industrije.

Description (srp)

-

Description (eng)

The problem of evaluation and ranking failures that can lead to Lean waste has acritical effect on the safety and reliability of the manufacturing process, and other businessprocesses of enterprises. In this doctoral dissertation, two new fuzzy multicriteriaoptimization models based on Failure Mode and Effect Analysis - FMEA have beendeveloped to rank failures at the level of each Lean waste.At the beginning, failures were identified using the Ishikawa diagram. The evaluationof the identified failures is performed in relation to the three risk factors (RF) defined in theFMEA method. The disadvantages of the FMEA method, which have been suggested by otherauthors, have been overcome by combining this method with the fuzzy logic rols and theMulti Criteria Decision Making (MCDM).In the first model, the relative importance of RF and their values are described bypredefined linguistic statements modeled with trapezoidal intuitionistic fuzzy numbers(TrIFN). The Fuzzy Analytic Hierarchy Process with TrIFN (IF-AHP) was used to determinethe RF weight vector. The rank of identified failures is given using the proposed VIKOR withTrIFN (IF-VIKOR). Finally, a sensitivity analysis was performed showing the stability of theproposed approach.In the second model, estimation and ranking of failures leading to Lean waste aregiven using the fuzzy MCDM with interval valued intuitionistic fuzzy numbers (IVIFN). Therelative importance of RF and their values are described by predefined linguistic statementsmodeled with IVIFN. A modified fuzzy logic ruls with IVIFN rules is used to determine thelevel of risk of the production process.In the second part of the dissertation, a hybrid decision-making model for evaluationand selection of quality methods/techniques is proposed, the application of which leads to theimprovement of efficiency and reliability of production processes in small and mediumenterprises (SMEs) of the manufacturing industry. This model combines FMEA with thetriangular intuitionistic fuzzy numbers (TIFN). All existing uncertainties, the relativeimportance of RF, their values, the applicability of quality methods/techniques, as well as thecosts of application are described by pre-defined linguistic statements modeled by TIFN.The choice of quality methods/techniques is stated as a KP problem. It is a RubberKnapsack problem that decomposes into subproblems with a certain number of solutionelements. The solution to this problem is found using a genetic algorithm (GA) (Gojković etal., 2021).The model was verified through a case study with real life data originating from asignificant number of organizations from one region, showing the potential and applicabilityof the developed models. He showed that the proposed models are extremely suitable asdecision-making tools for improving the efficiency and reliability of the production process inthe SME manufacturing industry.

Object languages

Serbian

Date

2021

Rights

Creative Commons License
This work is licensed under a
CC BY-NC-ND 3.0 AT - Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivs 3.0 Austria License.

http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/at/legalcode

Identifiers