Naslov (srp)

Metaforička konceptualizacija uma u engleskom i srpskom jeziku

Autor

Janevska, Tamara, 1994-

Doprinosi

Grujić, Tatjana, 1972-
Mišković Luković, Mirjana, 1964-
Radić-Bojanić, Biljana, 1975-
Petković, Jelena, 1975-

Opis (eng)

The study offers results of a corpus analysis that compares metaphoricalrepresentations of the target domain of MIND in English and Serbian data sets. The mind isunderstood as a general term for higher cognitive processes. The focus of this research is thusdirected to cognition, and the framework used to explicate it is the field of cognitivesemantics. The study is based on Lakoff and Johnson’s (1980) Conceptual Metaphor Theoryand The Theory of Conceptual Metonymy by Radden and Köevecses (2007). The treatment ofunderlying image schemas is aided by Johnson’s work (1987). The chosen theoreticalframework is applied to the set of 14000 examples per language taken from COCA andSrpKor2013. English data set contains 7316 metaphorical linguistic expressions whileSerbian data set contains 5367 expressions. The study takes the qualitative approach andreports the frequency of the source domains. The material is analyzed according to MIPVU(Steen et al. 2011) and the guidelines regarding its application to Serbian given in Bogetić etal. (2019). The examples containing personification are classified following the typologyoffered by Dorst et al. (2011). The descriptions of the mappings involve several parameters:cognitive function, degree of conventionality, linguistic form, presence of signals, level ofgenerality and the type of information that is mapped. The results obtained for the two datasets are compared in order to see if there are any correspondences in generic and specific-level metaphors.At the highest level of abstraction, the MIND is understood as a CONTAINER,PHENOMENON or MATTER, their specific realizations were confirmed in both sets, whichmeans that the domain of MIND is structured by the same source domains in English andSerbian. While the generic-level metaphors are the same and consistent with priorobservations, the specific-level challenges the accepted views, since similarities were foundat this level. The number of image schemas observed in the study exceeds the number inexisting cognitivist literature.

Opis (srp)

Istraživanje ima za cilj da primenom korpusne analize kontrastivno ispitaproces metaforizacije ciljnog domena UMA u engleskoj i srpskoj građi. Um sesagledava onako kako je definisan u psihologiji i filozofiji, odnosno kao skupviših kognitivnih funkcija. Stoga se tema disertacije ograničava na kogniciju, teistu sagledava iz ugla kognitivne semantike. Teorijske osnove analize podrazumevajuTeoriju pojmovne metafore Lejkofa i Džonsona (1980) i Teoriju pojmovne metonimijeRadena i Kevečeša (2007). Opis slikovnoshematskih odnosa oslanja se na Džonsonov(1987) rad. Odabrani teorijski okvir primenjuje se na građu ekscerpiranu izelektronskih korpusa engleskog (COCA) i srpskog jezika (SrpKor2013). Obimanalizirane građe podrazumeva 14000 preuzetih primera po jeziku, među kojima jezabeleženo 7316 metaforičkih jezičkih izraza u engleskoj i 5367 izraza u srpskojgrađi. Rezultati su sagledani kvalitativno, uz osvrt na frekventnost upotrebeizvornih domena. Metaforičnost se određuje prema proceduri MIPVU (Sten i dr.2010) i njenoj dopuni (Bogetić i dr. 2019), ali je zbog učestale personifikacijeprimenjena i klasifikacija personifikacija (Dorst i dr. 2011). Metaforički izrazirazvrstani su u odgovarajuće izvorne domene, nakon čega su formulisane pojmovnemetafore. Opis atestiranih metafora vrši se na osnovu stepena konvencionalnosti,jezičke forme, signalizovanosti, nivoa opštosti i prirode znanja. Nalazi dobijeniza dva jezika se potom porede ne bi li se uvidele sličnosti i razlike u metaforamageneričkog i specifičnog nivoa.Sprovedena analiza pokazuje da se u slučaju obe građe na najvišem nivouapstrakcije izdvajaju metaforičke reprezentacije UMA kao SADRŽATELjA, POJAVE iMATERIJE. Njihova razgranata struktura ista je u obe građe, te je hipoteza ozajedničkim izvornim domenima validna. Generički nivo apstrakcije je isti u obajezika, dok specifični nivo otkriva preklapanja u mnogim slučajevima. Brojslikovnoshematskih odnosa pokazao se kao znatno širi od onog koji je trenutnodostupan u literaturi.

Opis (srp)

-

Jezik

srpski

Datum

2025

Licenca

Ovo delo je licencirano pod uslovima licence
Creative Commons CC BY-NC-ND 3.0 AT - Creative Commons Autorstvo - Nekomercijalno - Bez prerada 3.0 Austria License.

http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/at/legalcode